دانش‌نامهٔ Noventix

واژه‌نامهٔ هوش مصنوعی

مفاهیم و اصطلاحات هوش مصنوعی را عمیق‌تر بشناس.

۳۴۵ اصطلاح آموزشی۲۵ حوزهٔ موضوعیرایگان برای همه
مرور سریع

از الفبا شروع کن

دسته‌بندی‌ها

موضوع موردنظرت را انتخاب کن

۲۱ اصطلاح
نتایج فیلترشدهحذف فیلترها
امنیت و ایمنی هوش مصنوعی
AI Alignment Taxonomy

طبقه‌بندی هم‌راستاسازی

طبقه‌بندی هم‌راستاسازی؛ دسته‌بندی هدف، روش و ریسک در پژوهش هم‌راستاسازی؛ مثلا تفکیک هم‌راستایی با قصد کاربر از هم‌راستایی با ارزش‌های انسانی.

مشاهدهٔ جزئیات
امنیت و ایمنی هوش مصنوعی
AI Ethics

اخلاق هوش مصنوعی

اخلاق هوش مصنوعی؛ اصول و قوانین برای استفاده منصفانه، ایمن و مسئولانه از هوش مصنوعی. موضوعاتی مانند تبعیض، حریم خصوصی، شفافیت، مسئولیت‌پذیری و جلوگیری از آسیب از مهم‌ترین بخش‌های اخلاق هوش مصنوعی هستند.

مشاهدهٔ جزئیات
امنیت و ایمنی هوش مصنوعی
AI Governance

حاکمیت هوش مصنوعی

حاکمیت هوش مصنوعی؛ سیاست‌ها و چارچوب‌هایی که سازمان‌ها برای مدیریت ریسک‌های هوش مصنوعی استفاده می‌کنند. هدف آن این است که استفاده از AI در یک سازمان قابل کنترل، قابل نظارت و هماهنگ با قوانین و سیاست‌های سازمان باشد.

مشاهدهٔ جزئیات
امنیت و ایمنی هوش مصنوعی
AI Safety

ایمنی هوش مصنوعی

ایمنی هوش مصنوعی؛ تلاش‌ها برای جلوگیری از رفتار خطرناک یا ناخواسته در سیستم‌های هوش مصنوعی. تمرکز آن بر کاهش خطا، سوءاستفاده و رفتارهای پیش‌بینی‌نشده و ایجاد سازوکارهایی برای کنترل سیستم‌های هوشمند است.

مشاهدهٔ جزئیات
امنیت و ایمنی هوش مصنوعی
AI Security

امنیت هوش مصنوعی

امنیت هوش مصنوعی؛ محافظت از مدل‌ها و داده‌ها در برابر هک، حملات و سوءاستفاده. این حوزه هم خود مدل را در برابر حمله محافظت می‌کند و هم داده‌ها، APIها و زیرساخت‌هایی را که مدل با آن‌ها کار می‌کند.

مشاهدهٔ جزئیات
امنیت و ایمنی هوش مصنوعی
API Key

کلید API

کلید API؛ کد محرمانه‌ای که برای دسترسی امن به سرویس‌های هوش مصنوعی استفاده می‌شود. این کلید مانند یک رمز عبور برای شناسایی درخواست‌هاست و نباید در کد عمومی، فایل‌های قابل دانلود یا اختیار افراد غیرمجاز قرار بگیرد.

مشاهدهٔ جزئیات
امنیت و ایمنی هوش مصنوعی
Alignment

هم‌راستاسازی

هم‌راستاسازی؛ مطمئن شدن از این‌که رفتار هوش مصنوعی با ارزش‌ها و اهداف انسان هماهنگ است. اگر یک مدل با هدف واقعی کاربر هم‌راستا نباشد، ممکن است حتی با انجام درست دستور، نتیجه‌ای نامناسب یا ناخواسته تولید کند.

مشاهدهٔ جزئیات
امنیت و ایمنی هوش مصنوعی
Attribution

انتساب

انتساب؛ نسبت دادن یک خروجی، تصمیم یا محتوا به منبع، مؤلفه یا نویسنده مشخص؛ پایه اعتماد در گزارش‌های داده و خروجی مدل‌های مولد.

مشاهدهٔ جزئیات
امنیت و ایمنی هوش مصنوعی
Bias

سوگیری

سوگیری؛ تمایل سیستم به خروجی‌های ناعادلانه یا یک‌طرفه به دلیل داده‌های آموزشی یا طراحی مدل. سوگیری می‌تواند باعث شود مدل برای بعضی گروه‌ها یا شرایط عملکرد نامناسب‌تری داشته باشد و بنابراین باید در ارزیابی مدل بررسی شود.

مشاهدهٔ جزئیات
امنیت و ایمنی هوش مصنوعی
Data Governance

حاکمیت داده

حاکمیت داده؛ قوانین و فرآیندها برای مدیریت مسئولانه داده‌ها در سازمان. حاکمیت داده درباره مالکیت، کیفیت، دسترسی، امنیت و نحوه استفاده از داده‌ها تصمیم‌گیری می‌کند.

مشاهدهٔ جزئیات
امنیت و ایمنی هوش مصنوعی
Data Privacy

حریم خصوصی داده

حریم خصوصی داده؛ محافظت از اطلاعات شخصی هنگام استفاده از آن‌ها در سیستم‌های هوش مصنوعی. در پروژه‌های AI باید مشخص باشد چه داده‌ای جمع‌آوری می‌شود، چه کسی به آن دسترسی دارد و برای چه منظوری استفاده می‌شود.

مشاهدهٔ جزئیات
امنیت و ایمنی هوش مصنوعی
Deepfake

دیپ‌فیک

دیپ‌فیک؛ تصویر یا ویدیوی ساختگی بسیار واقعی که توسط هوش مصنوعی تولید یا دستکاری شده است. از این فناوری می‌توان برای تولید محتوای خلاقانه استفاده کرد، اما امکان سوءاستفاده و جعل هویت نیز وجود دارد.

مشاهدهٔ جزئیات
امنیت و ایمنی هوش مصنوعی
Guardrails

گاردریل‌ها

گاردریل‌ها؛ قوانین، محدودیت‌ها و کنترل‌هایی که برای جلوگیری از خروجی‌ها یا رفتارهای نامناسب و ناامن در سیستم AI استفاده می‌شوند.

مشاهدهٔ جزئیات
امنیت و ایمنی هوش مصنوعی
Jailbreak

جیل‌بریک

جیل‌بریک؛ تلاش برای دور زدن محدودیت‌ها و قواعد ایمنی یک مدل با استفاده از دستورها یا روش‌های خاص.

مشاهدهٔ جزئیات
امنیت و ایمنی هوش مصنوعی
Jailbreaking

شکستن محدودیت‌های مدل

شکستن محدودیت‌های مدل؛ اصطلاح جایگزینی برای تلاش‌های مکرر در دور زدن قواعد ایمنی مدل با بازنویسی دستور، نقش‌بازی یا رمزگذاری درخواست.

مشاهدهٔ جزئیات
امنیت و ایمنی هوش مصنوعی
Model Card

کارت مدل

کارت مدل؛ سند کوتاهی که کاربرد موردنظر، محدودیت‌ها، داده آموزش و معیارهای ارزیابی یک مدل را ثبت می‌کند تا استفاده‌کننده ریسک‌ها را بشناسد.

مشاهدهٔ جزئیات
امنیت و ایمنی هوش مصنوعی
Policy Cycle

چرخه سیاست‌گذاری

چرخه سیاست‌گذاری؛ مرحله‌های تعریف مسئله، تدوین قاعده، اجرا، پایش اثر و اصلاح آن برای فناوری‌های نو مانند هوش مصنوعی.

مشاهدهٔ جزئیات
امنیت و ایمنی هوش مصنوعی
Prompt Injection

تزریق دستور

تزریق دستور؛ حمله یا ورودی مخربی که تلاش می‌کند دستورهای اصلی یک سیستم AI را دور بزند یا مدل را وادار به انجام کاری ناخواسته کند.

مشاهدهٔ جزئیات
امنیت و ایمنی هوش مصنوعی
RLHF (Reinforcement Learning from Human Feedback)

یادگیری تقویتی از بازخورد انسانی

یادگیری تقویتی از بازخورد انسانی؛ تنظیم مدل‌ها بر اساس ترجیحات و بازخورد انسان‌ها. این روش به مدل کمک می‌کند خروجی‌هایی تولید کند که بیشتر با ترجیحات و انتظارات انسان هماهنگ باشند.

مشاهدهٔ جزئیات
امنیت و ایمنی هوش مصنوعی
Reward Model

مدل پاداش

مدل پاداش؛ مدلی که بازخورد انسانی درباره کیفیت پاسخ‌ها را یاد می‌گیرد و در آموزش با تقویت بازخورد، جای امتیازدهی دستی را می‌گیرد.

مشاهدهٔ جزئیات